Oluvannyuma lw’okutandika, ebintu biteekebwa mu ttanka y’ebintu okusobola okufuuka bbugumu. Enkola y’okutonnyeza erimu ebintu bibiri: ekisooka, enkola ya vacuum eggyawo obunnyogovu obumu ng’ekuba ekisengejja; ekyokubiri, ekintu bwe kifuuka bbugumu, molekyo z’amazzi ezimu ziwalirizibwa okugenda kungulu ne zifuuka bbugumu. Oluvannyuma lw’obwetaavu bw’okufumbisa okutuukirira, enkola y’okufumbisa ebugumya era n’ekala ekintu, n’esika ekisengejjo okuggyawo obunnyogovu bwonna obusigaddewo, oluvannyuma ne butwalibwa mu mutego gw’okufuumuula okufuuka bbugumu, bwe kityo ne kituuka ku kyetaagisa eky’okufumbisa-okukala.
Freeze-drying kitegeeza enkola y’okuggya amazzi oba ebizimbulukusa ebirala okuva mu biva mu biramu ebifumbiddwa nga tuyita mu sublimation. Sublimation kitegeeza enkola ng’ekizimbulukusa, gamba ng’amazzi, okufaananako ice omukalu, kikyuka butereevu okuva mu mbeera ekikalu okudda mu mbeera ya ggaasi nga tekiyise mu mbeera ya mazzi. Ekintu ekifunibwa okuyita mu kukala mu firiigi-kiyitibwa lyophilizer, ate enkola eno eyitibwa okukala mu firiigi-. Okukala mu ngeri ey’ekinnansi kireetera ebintu okukendeera n’okwonoona obutoffaali. Mu kiseera ky’okukala mu firiigi-, ensengekera ya sampuli tesaanawo kubanga ebitundu ebigumu biwagirwa bbalaafu mu kifo kyabyo. Omuzira bwe gugenda gukulukuta, guleka obutuli mu bisigalira ebikalu. Kino kikuuma obulungi bw’ensengekera y’ebiramu n’eddagala ly’ekintu n’enkola yaakyo. Mu laboratory, okukala mu firiigi-kulina emirimu mingi egy’enjawulo era tekyetaagisa mu mirimu mingi egy’obutonde n’eddagala. Kikozesebwa okufuna ebintu ebiramu ebiyinza okukuumibwa okumala ebbanga eddene, gamba ng’obuwangwa bw’obuwuka obutonotono, enziyiza, omusaayi, n’eddagala, nga tekikuuma butebenkevu bwabyo obw’ekiseera ekiwanvu-kwokka wabula n’emirimu gyabyo egy’obutonde n’ensengekera yabyo. Olw’ensonga eno, lyophilization ekozesebwa okuteekateeka sampuli z’ebitundu by’omubiri okunoonyereza ku nsengeka (nga electron microscopy). Lyophilization era ekozesebwa mu kwekenneenya eddagala, okuwa sampuli enkalu oba okusengejja sampuli okwongera ku bumanyirivu mu kwekenneenya. Lyophilization enyweza ebitundu bya sampuli nga tekyusizza butonde bwabyo mu kemiko, ekigifuula obuyambi obulungi obw’okwekenneenya. Lyophilization esobola okubaawo mu butonde. Mu mbeera z’obutonde, enkola eno egenda mpola era tetegeerekeka. Okuyita mu nkulaakulana y’enkola za lyophilization, emitendera mingi girongooseddwa era ne girongooseddwa, okwanguya enkola eno.
